• در آستانه •

امروز با يکی از دوست‌هام کلی بحث کردم. اين تبادل ِ نظر به‌ام کمک کرد چند تا چيز رو خوب متوجه بشم.

اول اين که هر کاری تو اين دنيا از روی ِ منفعت‌طلبيه، حتا دين‌داری. اين وسط فقط يه استثنا وجود داره، يه چيزی که خلاف ِ قاعده‌ست. اون هم عشقه، و کلاً هر کاری که از روی ِ عشق انجام می‌شه. منظورم از عشق، يه مفهوم ِ خيلی وسيعيه که بايد مفصل توضيح‌اش بدم، البته الآن که نه.

دوم اين که پروسه‌ی ِ تولد ِ موجودی به نام ِ «آلبرت آينشتاين» هيچ فرقی با ما نداشت. وقتی هم که به دنيا اومد، روی ِ پيشونی‌اش نوشته نشده بود قراره يه تحول ِ عظيم ايجاد کنه. شيوه‌ی ِ تربيتی ِ خاصی هم در موردش اعمال نشد. پس چه‌جوريه که اون شد اونی که می‌دونيم، و ما شديم اينی که الآن هستيم؟ اين وسط چيزی جز اراده و ايمان وجود داشته؟

سوم اين که هدف از وجود ِ ما اين نيست که آدم‌هايی با مشخصات ِ يک‌سان باشيم. نقطه‌ی ِ اوج ِ هرکدوم از ما «منحصربه‌فرد» بودن‌مونه. اگه اين از دست بره، همه‌چيز از دست رفته. نقطه‌ی ِ پايان ِ ما اون‌جاست که فرديت ِ خودمون رو فراموش کنيم. اون‌جا که همه از روی ِ يک نسخه عمل کرديم، همه سقوط کرديم.

چهارم، و مهم‌تر از همه، اين که شعر ِ «در آستانه»ی ِ شاملو چه‌قدر عميقه. ياد ِ اين شعر افتادم و دوباره خوندم‌اش. اين‌بار خيلی به‌تر معنی ِ بعضی جاها رو فهميدوم:

”آيينه‌يی نيک‌پرداخته توانی بود
     آن‌جا
تا آراسته‌گی را
پيش از درآمدن
     در خود نظری کنی“

...
”تنها تو
     آن‌جا موجوديت ِ مطلقی،
موجوديت ِ محض“

و بخش ِ اصلی ِ شعر که آدم در مقابل ِ عظمت‌اش فقط می‌تونه سر فرود بياره:

”بدرود!
بدرود! (چنين گويد بامداد ِ شاعر:)
رقصان می‌گذرم از آستانه‌ی ِ اجبار
شادمانه و شاکر.

از بيرون به درون آمدم:
از منظر
     به نظّاره به ناظر. ــــ
نه به هيأت ِ گياهی نه به هيأت ِ پروانه‌يی نه به هيأت ِ سنگی نه به هيأت ِ
                                                                                  [برکه‌يی، ــــ
من به هيأت ِ «ما» زاده شدم
     به هيأت ِ پُرشکوه ِ انسان
تا در بهار ِ گياه به تماشای ِ رنگين‌کمان ِ پروانه بنشينم
غرور ِ کوه را دريابم و هيبت ِ دريا را بشنوم
تا شريطه‌ی ِ خود را بشناسم و جهان را به قدر ِ همت و فرصت ِ خويش معنا
                                                                                            [دهم

که کارستانی ازاين‌دست
از توان ِ درخت و پرنده و صخره و آبشار
     بيرون است.

انسان زاده شدن تجسّد ِ وظيفه بود:
توان ِ دوست‌داشتن و دوست‌داشته‌شدن
توان ِ شنفتن
توان ِ ديدن و گفتن
توان ِ اندُه‌گين و شادمان‌شدن
توان ِ خنديدن به وسعت ِ دل، توان ِ گريستن از سُويدای ِ جان
توان ِ گردن به غرور برافراشتن در ارتفاع ِ شُکوه‌ناک ِ فروتنی
توان ِ جليل ِ به دوش بردن ِ بار ِ امانت
و توان ِ غم‌ناک ِ تحمل ِ تنهايی
تنهايی
تنهايی
تنهايی ِ عريان.

انسان
دشواری ِ وظيفه است.“

کل ِ اين شعر رو بايد خوند و حس کرد، دوباره و صدباره.

از دوست ِ خوب‌ام ممنون‌ام که کمک‌ام کرد، واقعاً يک دنيا ممنون‌ام.

پی‌نوشت: خود ِ اين نوشته منجر به يه گفت‌وگوی ِ دوباره شد، که نتيجه‌اش تأکيد روی ِ اين بود که تعامل با ديگران باعث ِ رشد ِ انسان می‌شه. اين رو خيلی قبول دارم.

  
ایمان، ساعت ِ ٢:٤۸ ‎ق.ظ.، روز ِ پنجشنبه ۱۸ فروردین ۱۳۸٤
تگ‌ها: